Aaa! Ben bu parçayı biliyorum!

İzmir Marşı’ndan açılan konu Kurtuluş ve Cumhuriyet filmlerinin müziklerini de içerecek kadar büyüdü zamanla. Pathfinder’ın gönderdiği linklerden İzmir Marşı’na ve Cumhuriyet filminin müziklerinden iki tanesine erişmek mümkün. Eksik olmasın, sayesinde önemli bir boşluk doldu.

İzmir Marşı
Cumhuriyet Filmi Müzikleri (35. ve 52. parçalar)

Sun Yayınevi’nin internet sayfasında gezerken aşağıdaki yazıyı gördüm. Cumhuriyet ve Kurtuluş filmlerinin müzikleri ile ilgili olarak sorulan bir soru üzerine aşağıdaki cevabı vermiş sayın Muammer Sun.

“Cumhuriyet film müzikleri ile ilgili bir CD, bundan 3-4 yıl önce, Bilkent tarafından yayınlandı. 2006’da, Cumhuriyet’in yeniden yayınlanması ve Kurtuluş için de bir CD yapılması düşünülüyor. Başka müzikler de CD yapılacak. Bir de, çocuk ve gençlik şarklarının 2 adet CD’si için hazırlık yapılıyor. Umarım, 2006’da bunlar gerçekleşir. Büyük kadrolu eserler için CD yapmak büyük masraf gerektiriyor. Buna parasal açıdan Bestecinin gücü yetmez. Koşullar oluşunca gerçekleşebilir. Ben de, sizin gibi, koşulların olgunlaşmasını bekliyorum.”

Umarız bu albümler yayımlanır da dinleme fırsatını buluruz.

Son olarak bu konuda sitede yorum yapanlardan Devlet Çoksesli Korosu’ndan sayın Özer Öcbe “Dizi için yapılan profosyonel kaydı da Devlet Çoksesli Koro’muz arşivine almaya çalışıyoruz” demişti. Umarız onlardan da bu eserleri dinleme imkanımız olur.

Nebil Özgentürk’ün Bir Yudum İnsan adlı programını o kadar izlemiş olmama rağmen şimdiye kadar yazmamış olduğumu bugün fark ettiğim bir parça.

Aşağıda yer alan linkteki örneğini dinlediğinizde hemen hatırlayacaksınız bu parçayı. Devlerin Aşkı parçanın adı ki aynı adlı film için bestelenmiş. Bestecisi ise Türkiye’de pek çok filmin müziğini yapmış olan Cahit Berkay. Berkay’ın hem Moğollar hem de yaptığı film müzikleri açısından Türk müzik tarihindeki yeri büyüktür bana göre. Cahit Berkay Film Müzikleri adı ile üç albümde bu film müziklerini derlemiştir. Bu albümleri kesinlikle dinlemenizi öneririm.

Ekleyeceğim bir şey daha var. Ahmet Koç – yakın zamanlarda çıkardığı Paradoks adlı albümünden hatırlayabilirsiniz – bu parçayı Yediveren Anadolu ve Yol Türküleri adlı albümlerinde yorumlamıştır. Yol Türküleri albümünde caz yorumu yer alıyor bu parçanın. Bu albümleri de eğer bulabilirseniz kaçırmamanızı öneririm. Hem Devlerin Aşkı’nın farklı yorumlarını hem de albümdeki diğer parçaları dinlemeniz açısından.

DİNLE

İzmir’in dağlarında çiçekler açar.
Altın güneş orda sırmalar saçar.
Bozulmuş düşmanlar hep yel gibi kaçar.
Yaşa Mustafa Kemal Paşa,yaşa;
adın yazılacak mücevher taşa.

İzmir Marşı’nı bilmeyen yoktur. Kurtuluş dizisini/filmini izlemeyen de pek azdır sanırım. TRT tarafından çekilen ve Kurtuluş Savaşını anlatan bu dizinin ardından Cumhuriyet’in kurulmasını anlatan Cumhuriyet adlı devam filmi de çekilmişti.

Bu dizinin (ya da filmin) müziklerini Muammer Sun yapmış. Dizinin 5. bölümü Afyon/Kocatepe sırtlarından yapılan ilk topçu atışları ile Büyük Taaruz’un başlamasıyla biter. Bu bölümün son dakikalarında İzmir Marşı’nın orkestra ve koro için bir düzenlemesi çalmaya başlar. Jenerikten öğrendiğimize göre Gürer Aykal Yönetimindeki Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrasına ile Kültür Bakanlığı Devlet Çok Sesli Korosu eşlik etmektedir.

Ekte bulabilirsiniz İzmir Marşı’nın dizide çalınan yorumunu. Muhtemelen diziden alınmış bu kayıt da. Bu düzenlemeyi Muammer Sun mu yaptı emin değilim. Dizinin müziklerini yaptığına göre bu düzenleme de ona aittir diye düşünüyorum.

Bu arada Kurtuluş filminin müzikleri albüm olarak yayımlanmadı diye biliyorum. En azından ben tüm aramalarıma rağmen bulamadım. Bu konuda bilgisi olan varsa lütfen belirtsin.

DİNLE

Siyaset Meydanı’nın bir dönem jenerik müziği olarak kullanılmıştı bu parça. Ben o zamanlar çok aramıştım bu parçayı. ATV’ye mailler atmıştım, İstanbul’da Beyğolu’nda ve Ankara’da müzikevlerinde sorup durmuştum bilen var mıdır acaba diye. Ama bir bilen çıkmamıştı. Daha sonra bir gün okulda otururken açılmış olan bir standda çaldığını duydum ve hemen gidip öğrendim kimindir bu parça.

Parçanın adı Türk Süiti Op.44 ama bu isminin yanında pek çok yerde Siyaset Meydanı müziği olarak da geçiyor. Dağhan Baydur tarafından bestelenmiş olan bir orkestra süiti. Dağhan Baydur’u Beatles Alaturka adlı projesinden ya da Müzik Eserleri Sahipleri Grubu (MSG) Başkanı olması nedeniyle tanıyor olabilirsiniz.

Esin Afşar’ın Atatürk adlı bir albümü var. Bu albümün açılış ve kapanış parçası olarak iki defa yer alıyor albümde ve iki parçanın arasında biraz fark var (benim ilk fark ettiğim bir tanesinde vurmalıların kısmen daha baskın olduğu). Ayrıca Müzikotek tarafından yayımlanan İstanbul adlı albümde de bulunabilir bu parça.

DİNLE

Bir zamanlar Garanti Bankası’nın Sucu Çocuk adında bir reklamı vardı. Su satarak kazandığı paraları yine su işine yatırıp işini büyüten bir çocuğu anlatıyordu bu reklam.

Yazının altında yer alan link sayesinde bir bölümünü dinlediğinizde hemen hatırlayacaksınız bu parçayı ve reklamı.

Parça rahmetli Melih Kibar’ın. Adı ise Sucu Çocuk. Bu ülkede yetişen en iyi müzisyenlerden biri, belki de en iyisi Melih Kibar. Sırf Hababam Sınıfı müziği bile yeter aslında onun değerini göstermeye. Ama bu parçayla yetinmeyip pek çok eser bırakıp gitti buralardan.

Melih Kibar’ın çalışmalarını derlediği Yadigâr adlı albümde bulabilirsiniz bu parçayı.

DİNLE

Star TV’nin güzellik yarışmasının müziği olarak hatırlanır bu parça. Yıllardır yapılagelir bu yarışma. Hala var mı bilmiyorum. Bu yarışmadan önce tanıtım filmleri görünmeye başlardı ekranda. İşte bu tanıtım spotlarında ve ayrıca yarışmanın kendisinde çalar bu parça.

Yunan new age üstadı Yanni’den Standing in Motion. Bendeki arşivde önce Out of Silence albümde yer alıyor. Daha sonra ise Yanni Live at the Acropolis adlı ablümde orkestral hali ile ve Medley adlı parça ile giriş yapılarak başlıyor.

Acropolis konserindeki düzenlemesi bir harika. Star’da hangi albümdeki kullanılıyor emin değilim. Tavsiyem bunu dinlemeniz.

DİNLE

Bundan tahminimce en az bir on yıl önce, Beko’nun bir reklamı vardı. Aslında bir değil de iki Beko reklamı var kafamda o dönemden.

Bir tanesinde astronot kıyafetli sarışın bir çocuk, önünde televizyonlardan oluşmuş dev bir küre vardı ki dünyayı temsil ediyor. Çocuk elindeki kumandanın tuşlarına basardı ve kumandadan kırmızı ışınlar gidip televizyonları açardı. Çocuk da gülmeye başlardı.

Diğer reklam filminde yine bir dünya, ama bu sefer bildiğimiz haliyle, dev bir fırının içine girerdi (!).

Ne yazık ki tam olarak hatırlayamıyorum bu müzik hangi reklama aitti, yoksa ikisinde de mi çalardı? Bilen biri varsa lütfen yorum yapsın bu yazıya, öğrenmiş olalım, minnettar kalalım kendisine.

Her neyse, Rocky III filmini izlemiş olanlar hatırlarlar hemen bu parçayı. A Takımı (A Team) dizisinden tanıdığımız Mr. T (A Takımı’ndaki adı B.A. idi), Rocky ile filmin sonunda yaptıkları maçta çalardı bu parça.

Parçamızın adı Conquest, bestecisi ise Bill Conti. Conti, Rocky I, II ve III yanında yanında örneğin Karate Kid, Kainatın Hakimleri (Masters of the Universe) filmlerinin ve bazı dizilerin müziklerini yapmıştır. Rocky müziklerinden Rocky I için yaptığı Going the Distance da kesinlikle dinlenmesi gereken bir diğer Bill Conti parçası.

DİNLE

Bu parça yanılmıyorsam British Airways reklam müziği olarak bestelenmişti. Bu reklam Türkiye’de yayımlandı mı bilmiyorum. En azından ben izlemedim. Daha sonradan öğrendim bu parçanın reklam için bestelendiğini. Reklam müziği olarak yayımlandıktan sonra herkesin dikkatini çekiyor ve Adiemus projesi gitgide büyüyor.

Etnik ya da dünya müziği olarak adlandırılabilecek bir eser. Kadın vokalleri için yazılmış bir parçadır. Anlamsız ya da benim anlamadığım şu sözlere sahiptir.

ariadiamus late ariadiamus da
ari a natus late adua

a-ra-va-re tu-e va-te
a-ra-va-re tu-e va-te
a-ra-va-re tu-e va-te la-te-a

ariadiamus late ariadiamus da
ari a natus late adua

a-ra-va-re tu-e va-te
a-ra-va-re tu-e va-te
a-ra-va-re tu-e va-te la-te-a

a-na-ma-na coo-le ra-we
a-na-ma-na coo-le ra
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la…
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la……..
ah-ya-doo-ah-eh
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la…..
a-ya-doo-ah-eh…
a-ya doo a-ye
a-ya doo a-ye

****
a-na-ma-na coo-le ra-we
a-na-ma-na coo-le ra
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la…
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la……..
ah-ya-doo-ah-eh
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la…..
a-ya-doo-ah-eh…
a-ya doo a-ye
a-ya doo a-ye
—
a-ri-a-di-a-mus la-te
a-ri-a-di-a-mus da
a-i-a na-tus la-te a-du-a.

a-ra-va-re tu-e va-te
a-ra-va-re tu-e va-te
a-ra-va-re tu-e va-te la-te-a.

a-na-ma-na coo-le ra-we
a-na-ma-na coo-le ra
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la…
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la……..
ah-ya-doo-ah-eh
a-na-ma-na coo-le ra-we a-ka-la…..
a-ya-doo-ah-eh…
a-ya doo a-ye
a-ya doo a-ye

ya-ka-ma ya-ma-ya-ka-ya me-ma
a-ya-coo-ah-eh mena
ya-ka-ma ya-ma-ya-ka-ya me-ma
a-ya-coo-ah-eh mena
ya—-ka–ma me–ah
a-ya-coo-ah-eh mena
ya—-ka–ma me–ah

(eksisozluk’ten)

Bu parça sonraki yıllarda alıp yürüyecek olan Adiemus serisinin Songs of Sanctuary adlı ilk albümünün Adiemus adlı açılış parçası. Dediğim gibi parçada en baskın unsur vokaller. Ana vokaldaki o çoşkun sesin sahibi ise Miriam Stockley. Bu ses bir insandan mı çıkıyor diye düşünmüştüm ilk dinlerken. Bu sesten başka var mıdır dünyada merak ediyorum. Dinlemek isterseniz işte resmi sitesinden ses örnekleri.

Bu işin yaratıcısı ise Karl Jenkins. Diyor ki Jenkins resmi sitesinde , “Adiemus’un sözleri, kelimeleri enstrüman olarak görerek fonotik olarak yazılmıştır. İnsan sesi en eski enstrümandır ve sözlerin bu durumu bozmasını önleyerek, evrensel ve zamandan bağımsız bir biçim yaratmayı umduk. Adiemus kelimesi insanları bir araya getirmek için uygun bir kavram olduğunu hissettiğim “yakınlaşacağız” anlamına gelmektedir.”

Kesinlikle dinlenmesi gereken bir albüm. Daha sonraki albümlerde yer yer vokallerin, yer yer senfonik öğelerin baskın olduğu çalışmalar yaptılar. Ama ilk albümün tadı bir başka.

DİNLE

Bir kaç yıl önce Reha Muhtar’ın hareketlerinin çığrından çıktğı bir dönemde Show TV’de “Reha Muhar 1 numara. Yabancılar bu adamın belgeselini yapıyorlar. Kim tutar bu adamı?” vs. bir tanıtım spotu vardı. Bu spotta fon müziğiydi bu parça.

Orkestral bir parçadır. Adı Hummell Gets The Rockets. Bakır üflemeliler yanında vurmalılar da gayet baskındır parçada (Tanıtım spotunda bu parçanın hepsi kullanılmamış, içinden bir kısım alınmış. Üflemeliler ve vurmalar hakkındaki yorumum parçanın bütünü içindir, sadece bu kısım için değil ). Nicolas Cage ve Sean Connery’nin oynadıkları The Rock (Kaya) adlı filim soundtrack albümündendir. Bestecisi Hans Zimmer. Film müziği alanında hızla yükselen bir isim. Gladiator (Gladyatör) filminin müzikleri en bilinen eserleri arasındadır. Fakat bence en iyi eseri The Rock (Kaya) filmine yaptığı müziklerdir. Zimmer yapacağını yapmıştır bu albümde ve her parçası muhteşem olan bir albüm ortaya çıkarmıştır. Aslında spotta kullanılan kısım filmin diğer müziklerinde de duyulabilir.

The Rock filminin soundtrack albümünü müzik marketlerden, yok olmadı internetten bulabilirsiniz (ben müzik marketlerde bulamamıştım mesela).

DİNLE

ATV Ana Haber başlarken haberlerden özetlerin verildiği bir kısım var. Bu parça işte o özetler esnasında çalan parça.

Bu parçayı ilk duyduğumda bestecisinin Hans Zimmer olduğunda emindim. Eğer Gladitor ya da The Rock filmlerinin müziklerini dinlemişseniz siz de bu düşüncenin oluşması muhtemel. Çok benzer orkestrasyon, yoğun vuruşlar ve genel olarak metalik bir tını hakim parçaya. Bunlara dayanarak Zimmer olduğuna emindim. Fakat sonradan soundtrack albümüne bakınca öğrendim ki bestecisi Klaus Badelt ve bu parçayı Pirates of the Caribbean The Curse of the Black Pearl (Karayip Korsanları) adlı filmin soundtrack için bestelemiş. Parçanın adı He’s a Pirate ve kesinlikle Gladiator ve The Rock filmlerinin müziklerini getiriyor akla.

İnternette biraz araştırma yapınca görülüyor ki Klaus Badelt, Hans Zimmer tarafından keşfedilmiş ve ekibine dahil edilmiş. Bu nedenleymiş bu benzerlikler. Constantine, The Machine (Zaman Makinesi), K-19: The Widowmaker gibi filmlerin müziklerini yapmış olması yanında Hans Zimmer tarafından bestelenen Gladiator, Hannibal, Mission Impossible 2 gibi filmlerde ilave müzikler yapmıştır.

Dediğim gibi parçayı Pirates of the Caribbean The Curse of the Black Pearl filminin soundtrack albümünde bulabilirsiniz.

DİNLE